Количество результатов: Загрузка , поиск занял 0.004 сек.

Результаты поиска

  1. Тамырлар рәтенә шулай ук бизгәк, эскәк, көзге, тубылгы, өтерге, ярлы, шүрәле, кытлык, шүрлек шикелле билгеле аффикслар ярдәмендә ясалган, ләкин шәкли тамырлары телдә инде бөтенләй кулланылмый торган сүзләр дә куела. Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР
  2. Нургали аны бер күрү белән дөрләп кабынды: унҗиде яшьлек кызның тыгыз итеп үргән озын чәч толымнары, сызылып кына киткән нечкә кара кашлары, пешкән чия төсле коңгырт кара, тере түгәрәк күзләре, бер үк вакытта көләргә дә, ачуланырга да әзер торган юка гына кызыл иреннәре, аз-аз гына күренеп куйгалаган вак кына ак тешләре, озын какча, ләкин тулы күкрәкле сыны егетнең һушын шундый алды ки, кызга авылына кайтып китәргә дә ирек бирмәде: «Минеке бул, аннан кайтырсың», — диде» — (Еники ә. Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР
  3. Ләкин күпчелек очракларда сүзнең алыну чоры буенча алынмаларны логик нигездә классификацияләү, һәрхәлдә, татар теленә карата хәзергә мөмкин түгел. Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР
  4. Ләкин бу тамыр сүзләрнең кайсы телдән кайсы телгә кергән булуы хәл ителмәгән; хәтта шиксез һинд-европа сүзе дип исәпләнгән тамырларның да шулай булуын шик астына алырга була. Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР
  5. Ләкин арпаның «туган җире» — көньяк-көнбатыш Азия яссы таулыклары — һинд-европа халыкларының оешкан территориясенә (дунай бассейны) туры килеп бетми ич! Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР
  6. Борынгы һинд-ирани алынмалар татар теленә төрле юллар белән кергәннәр. Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР
  7. Шуңа күрә борынгы һиндирани алынмалар составындагы генетик группаларны аерып күрсәтү кирәктер: а) борынгы саф һинд-ирани чоры сүзләре: бал (һинд-иранча mаdhu); балта (борынгы төрки балту, һинд-иранча pаrtu); бүре (һинд-иранча birggа); зур (һинд-иранча zаvаr, бу сүзнең татар теленә бик борынгы заманнарда ук кергәнлеге фин-угор телләрендәге һинд-иран алынмалары белән чагыштырып беленә, кара: фин, эстон телләрендә suur «зур»); тана (һинд-иранча dhenu «савым сыер, савыла торган сыер», рус сүзе «доить» белән тамырдаш); чәбә («эт куу» сүзе, кара: борынгы ирани spаkа «эт», шуннан ук рус. Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР
  8. Чөнки ул уртаклыклар алынмалар мәсьәләсенә турыдан-туры карамый. Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР
  9. Мәсәлән, гарәптән кергән харам сүзе үзе кулланылу өстенә, бу тамырдан төрле диалектларда һәм сөйләшләрдә тагын хәрәм «кагыйдәне бозу» һәм әрәм «кирәксезгә яки лаек булмаганча куллану» сүзләре барлыкка килгән икән, бу сүзләр — хәрәм вә әрәм — татарның үз сүзләре. Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР
  10. Татар теленә караган гыйльми басмаларда тамыр ясалышы дигән төшенчә моңа кадәр искә алынмый, аның урынына фонетик сүз ясалышы турында сөйләнелә иде. Рифгать Әхмәтьянов . БЕРЕНЧЕ ӨЛЕШ ГОМУМИ МӘСЬӘЛӘЛӘР